İade Faturası Nasıl Kesilir?

2020-10-04T06:34:08

Müşterinin aldığı malı satıcıya iade etmesi halinde düzenlenen belgeye iade faturası adı veriliyor.  Müşteri bir malın ister tamamını isterse de bir bölümünü iade edebilir. İade faturası bu doğrultuda hazırlandığından, her iki halde de fatura kesilebiliyor.

Her ne kadar ismi iade faturası olsa da bu belge aslında bir fatura çeşidi değil. Çünkü bir malın satılması, üretilmesi veya tedarik edilmesi karşılığında düzenlenip kesilmiyor. Bunun tam aksine; satın alma, üretim veya tedarik sonucu alıcının satın aldığı malın tamamını veya bir bölümünü kabul etmemesi, herhangi bir nedenle iade etmesi durumunda düzenleniyor. İade faturasını düzenleyen kişi ise alıcının kendisi oluyor. Malı kabul etmediğini belirterek, bu işlemi muhasebeleştiriyor. Böylelikle Türk Ticaret Kanunu’nun 23. maddesinin 2. hükmünde öngörülen kanuni karine burada uygulanamıyor. Çünkü bir malın satımı, üretimi veya bir menfaat temini karşılığı olarak verilmeyen ancak biçim olarak faturaya işlenen bir konuda karine doğmuyor.

İade faturasının başka bir kullanımı daha söz konusu… Bu kullanım şekli ise yanlış fatura kesilmesi halinde gerçekleşiyor. Meydana gelen yanlışlığı düzeltebilmek için düzenleniyor. Bu durumun üzerine de mal iade edilerek, tekrar doğru fatura ile alınıyor.

Örneğin; bir şirketin herhangi bir üreticiden 5 birim ürün aldığını düşünelim. Bu ürünün 2 birimini veya 5’ini birden bir nedenle satıcıya iade etme kararı aldığını varsayalım. Bu işlemi bir iade faturası hazırlayıp keserek, malı iade ettiğini belgeleyebilir ve bu durumu muhasebeleştirebilirsin.

İade Faturasında Bulunması Gereken Bilgiler Nelerdir?

İade faturasında bulunması gereken belli başlı bilgiler yer alıyor. Peki, bu bilgiler neler? Gelin birlikte inceleyelim. Bir iade faturasında bulunması gereken bilgiler;

  • Satıcının faturasındaki seri numarası ve tarihi
  • İade edilen malın miktarı
  • İade edilen malın birim bedeli
  • İade edilen malın toplam bedeli

İade Faturası Düzenlerken Dikkat Edilmesi Gerekenler Neler?

  • Faturanın görünür bir yerinde “İade Faturasıdır” ibaresi bulunması gerekiyor.
  • İade faturasının ayrı bir koçanı bulunmuyor.
  • İade faturasının, Maliye Bakanlığı onaylı veya noter tasdikli olması gerekiyor.
  • İade faturası, satın almayı yapan alıcı tarafından satıcıya kesiliyor.
  • İade faturasında yer alan mal bedelinin, satın alma yapılırken kesilen faturada bulunan mal fiyatı ile aynı olmasına dikkat edilmesi gerekiyor. Özetlemek gerekirse; ürün hangi fiyattan alındıysa o fiyattan iade ediliyor. Eğer malın sadece bir bölümü iade ediliyorsa, ilk faturada yer alan birim fiyatına bakılarak iade edilecek bölümün karşılığı hesaplanarak bu bedelin iadesi yapılıyor.
  • Malın iade edilebilen azami miktarı ancak tamamı olabiliyor. Örneğin; 5 birim mal alındıysa 6 birim olarak iade edilemiyor.
  • Alıcı ve satıcı arasındaki ticari ilişkiye göre; iade faturası açık veya kapalı kesilebiliyor.

Satıştan İade Muhasebe Kayıtları

İşletmeler, türlü sebeplerden dolayı satışını yaptıkları malların alıcılar tarafından iadesi yapılıyor.  Bu iadeler şu şekilde gerçekleşiyor.

  • Sağlam ya da bozuk şekilde iade edilmesine göre,
  • İade geliş tarihinde üzerinden geçici vergi dönemi geçmiş olmasına göre,
  • Önceki senelerde satışı yapılıp, cari senede iadesi yapılmış olmasına göre ayrı ayrı değerlenmesi gerekiyor.

Alış İadeleri Muhasebe Kayıtları

İşletmeler satın aldıkları hammadde, ticari mal, tüketim malları ve hizmet alımlarını türlü nedenlerle iadesini yapmak isteyebilir. Bu durumda yapılacak muhasebe uygulamaları ise aşağıda belirtilen şekilde gerçekleşiyor.

  • Mal alımları iadelerine göre,
  • Tüketim malzemelerinin iadelerine göre,
  • Hizmet alımlarının iadelerine göre ayrı ayrı muhasebe kayıtları yapılıyor.

14 Gün Ücretsiz Denemek İçin Tıklayın.

Bu yazımızı okuyanların ilgisini çeken diğer yazılarımızı siz de incelemek isterseniz aşağıda bulabilirsiniz;

Proforma Fatura Nedir, Nasıl Düzenlenir?
Şahıs Şirketleri E-Fatura Kullanabilir Mi?
e-Fatura Keserken Dikkat Edilmesi Gerekenler
14 gün ücretsiz deneyin
Logo İşbaşı kullanan onbinlerce firma arasına katılın.
Kredi Kartı Gerekmez